Wszystkich gości :   150659

Flag Counter
Flag Counter
 





Temat : Wstęp, Dziedzictwo historiografii

Kategoria :  Dzieje Śląska we władaniu Piastów       Data : 2024-01-10 18:26:27

Wstęp; Dziedzictwo Historiografii

Dzieje Sejmu Czteroletniego, jego geneza, przebieg obrad, perspektywy polityczne, a w końcu klęska i liwidacja wszystkich osiągnieć związane były ściśle z międzynarodową sytuacją europejską w latach 1787- 1792, z korzystną dla Polski koniunkturą trwającą do wiosny 1791 roku, a potem ze zmianami w ukladzie sił międzynarodowych i reorientacją polityki Prus, Wielkiej Brytanii i Austrii w latach1791- 1792. Twierdzenie to jest już dzisiaj pewnikiem, uznanym powszechnie przez całą historiografię. Tym bardziej zastanawia więc fakt, że w ciągu ostatnich stu lat tylko kilku historyków polskich zajęło się dziejami polityki zagranicznej Rzeczypospolitej na tle rozwoju sytuacji europejskiej w latach 1787-1792, a cały dość skąpy dorobek wiedzy w tej dziedzinie zawdzięczamy kilku zaledwie badaczom, dzialającym zresztą w większości na przełomie XiX i XX wieku. Walerian Kalinka Zapoczątkował te badania (1826 - 1886), który pierwszy dotarł do austriackich i, w mniejszym zakresie, rosyjskich archiwów dyplomatycznych, a także do korespondencji Stanisława Augusta, ktorej znaczna część znajdowala się wowczas, w drugiej połowie XiX wieku, w posiadaniu krakowskiej rodz Popielów i w zbiorach Czartoryskich. Kalinka był pierwszym badaczem, który przedstawił w ogólnym zarysie międzynarodową grę polityczną wokół sprawy polskiej w okresie poprzedzającym drugi rozbiór Rzeczypospolitej. Trzy jego dzieła: opatrzony obszernym wstępem zbiór materiałów źrodłowych. Ostatnie lata panowania Stanislawa Augusta (Poznań 1868); zwięzła rozprawa ,Polityka dworu austriackiego w sprawie Konstytucji 3 Maja (Kraków 1873), a wresycie monumentalny Sejm Czteroletni (Kraków i Lwów 1880 – 1881) – stały się fundamentem wiedzy o położeniu ówczesnej Polski, a stało się to w okresie reform i prob ustabilizowania odzyskanej na krótko suwerenności. Aczkolwiek jest już od dawna oczywiste, że Kaliknka łączył znaczną erudycję źródlową i faktograficzną z bardzo uproszczoną interpretacją skomplikowanych zjawisk i procesów historycznych, z dość jednostronnym widzeniem sprawy polskiej jako jedynie przedmiotu rozgrywki międyz trzema dworami sąsiedzkimi, prowadzonymi wobec Rzeczpospolitej politykę rzekomo stałą, konsekwentną i niezmienną, poglądy jego oddyialaly bardzo silnie na następne pokolenia historykow i żywe sa wlasciwie po dzień dzisiejszy. Szczególnie atrakcyjny dla niektorych późniejszych historykow okazal się konserwatywny pesymis Kalinki, z ktorego wywodziiło się totalne potępienie calej polityki zagranicznej stronnictwa patriotycznego, zwłaszcza zaś traktatu między Rzeczpospolitą i Prusami z dnia 29 marca 1790 roku, uznanego przez Kalinkę za pruska prowokację od samego poczatku rokowań międyz Warszawą a Berlinem str,12



Autor artykułu : Jerzy łojek




© Copyright Leonard Hajduk

Design www.bambynek.com